Ustawa o ochronie przyrody z dnia 16 kwietnia 2004 roku, która jest głównym aktem prawnym w Polsce regulującym te kwestie, ustanowiła takie formy ochrony przyrody, jak parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, obszary Natura 2000, pomniki przyrody, stanowiska dokumentacyjne przyrody nieożywionej, użytki ekologiczne, zespoły przyrodniczo-krajobrazowe, ochrona gatunkowa roślin, zwierząt i grzybów.

W Polsce występują 23 parki narodoweIch łączna powierzchnia zajmuje ponad 3000 km². W ramach parków narodowych wydzielono na obszarze 683 km² strefy ochrony ścisłej, gdzie nie dochodzi do ingerencji człowieka w ekosystemy. Na pozostałym obszarze parków narodowych pracownicy i naukowcy wspierają odradzanie się naturalnej przyrody. Rezerwatów przyrody w Polsce jest 1300, poza tym mamy 120 parki krajobrazowe o łącznej powierzchni 24 500 km². Z kolei obszary chronionego krajobrazu mają łączną powierzchnię 71 400 km² . Ochrona bobra, łabędzia, żubra, sokoła wędrownego, czy też łosia to jedne z najważniejszych osiągnięć.

Ochrona przyrody w Polsce ma swoje dość długie tradycje. Wywodzą się one jeszcze ze średniowiecza. Jednak planowe i w pełni świadome działania mające na celu ochronę przyrody w Polsce podjęto dopiero w 2 połowie XX wieku.Jej celem jest przede wszystkim zachowanie różnorodności biologicznej, zachowanie dziedzictwa geologicznego, zapewnienie ciągłości istnienia gatunków i stabilności ekosystemów, kształtowanie właściwych postaw człowieka wobec przyrody, a także przywracanie do stanu właściwego zasobów i składników przyrody.

Ochronę przyrody stosuje się w kilku przyczyn. Są to powody natury estetycznej i rekreacyjnej, przyczyny gospodarcze, przyrodniczo-naukowe, społeczne, historyczno-naukowe. W Polsce kwestie te reguluje ustawa o ochronie przyrody z 16 października 1991 roku. Zdefiniowane w niej zostały cele ochrony przyrody jako zachowanie, właściwe wykorzystanie oraz odnawianie zasobów i składników przyrody, w szczególności dziko występujących roślin i zwierząt oraz kompleksów przyrodniczych i ekosystemów.

Główny Inspektor Ochrony Środowiska to centralny organ administracji rządowej podlegający Prezesowi Rady Ministrów. Kieruje działalnością Inspekcji Ochrony Środowiska, która kontroluje przestrzeganie przepisów o ochronie środowiska, bada stan środowiska (Państwowy Monitoring Środowiska) oraz przeciwdziała nadzwyczajnym zagrożeniom środowiska.

Do zadań Inspekcji Ochrony Środowiska należą:
* prowadzenie badań i obserwacji stanu środowiska oraz zachodzących w nim zmian
* kontrola przestrzegania przepisów o ochronie środowiska
* przywracanie środowiska do jego stanu naturalnego
* organizacja i koordynacja funkcjonowania Państwowego Monitoringu Środowiska.

Poza Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska zadania Inspekcji Ochrony Środowiska wykonuje również 16 wojewodów przy pomocy 16 wojewódzkich inspektoratów ochrony środowiska, wchodzących w skład zespolonej administracji wojewódzkiej. W imieniu wojewodów zadania Inspekcji Ochrony Środowiska wykonują wojewódzcy inspektorzy ochrony środowiska jako kierownicy wojewódzkich inspekcji.

Państwowy Monitoring Środowiska to system pomiarów, ocen i prognoz stanu środowiska oraz gromadzenia, przetwarzania i rozpowszechniania wyników badań i oceny elementów środowiska. Jest to realizowane poprzez systematyczne informowanie organów administracji i społeczeństwa o:
* jakości elementów przyrodniczych, dotrzymywaniu standardów jakości środowiska określonych przepisami oraz obszarach występowania przekroczeń tych standardów
* występujących zmianach jakości elementów przyrodniczych i przyczynach tych zmian, w tym powiązaniach przyczynowo skutkowych występujących pomiędzy emisjami i stanem elementów przyrodniczych.

Informacje wytworzone w ramach PMŚ wykorzystywane są przez jednostki administracji rządowej i samorządowej dla potrzeb operacyjnego zarządzania środowiskiem za pomocą instrumentów prawnych, takich jak: postępowanie w sprawie ocen oddziaływania na środowisko, pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii, programy i plany ochrony środowiska jako całości i jego poszczególnych elementów, plany zagospodarowania przestrzennego.

Koordynatorem Państwowego Monitoringu Środowiska jest Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.

We współczesnym świecie coraz większe są zagrożenia dla środowiska naturalnego, ale też na szczęście wzrasta coraz bardziej świadomość ekologiczna. jednym z takich działąń, które na celu mają ochronę środowiska i wspieranie działań ekologicznych jest wprowadzenie podatku ekologicznego.

Podatek ekologiczny to nic innego tylko obciążenie finansowe. Ma związek z ochroną środowiska. Jego podstawę stanowi pewne zjawisko, które wywiera negatywny wpływ na środowisko. Niekiedy bywa niewłaściwie wykorzystywany. Często używany jest do osiągania doraźnych celów gospodarczych, np. wzrostu sprzedaży nowych samochodów, a w takim kontekście nie ma on nic wspólnego z ekologią i jest często efektem lobbingu grup przemysłowych.

Podatki ekologiczne możemy podzielić na podatki od energii i paliw, np. podatek „siarkowy”, „węglowy”, od energii elektrycznej, od paliw lotniczych oraz inne podatki dotyczące środowiska naturalnego, takie jak: od pojazdów silnikowych czy od opakowań.

Kiedy pH opadów atmosferycznych spada poniżej 5,6 to mamy do czynienia z kwaśnym deszczem. Zawierają kwasy wytworzone w reakcji wody z pochłoniętymi z powietrza gazami, takimi jak: dwutlenek siarki, trójtlenek siarki, tlenki azotu, siarkowodór, dwutlenek węgla, chlorowodór, wyemitowanymi do atmosfery w procesach spalania paliw, produkcji przemysłowej, wybuchów wulkanów, wyładowań atmosferycznych i innych czynników naturalnych. Na całe środowisko przyrodnicze mają wpływ poprzez łańcuch procesów i wzajemnych powiązań między jego elementami. Zanieczyszczone opady dostają się do wód powierzchniowych i podziemnych. W glebie powodują uaktywnienie się glinu i wypłukiwanie składników odżywczych. Jest to powodem obumierania drzew, które ponadto są uszkadzane bezpośrednio przez kwaśne deszcze.

Jedynym pełnym rozwiązaniem problemu zakwaszenia jest zmniejszenie emisji zanieczyszczeń powietrza przez zmniejszenie zużycia paliw. Są dwie główne drogi prowadzące do tego celu: oszczędniejsze gospodarowanie energią i innymi zasobami oraz użycie możliwie najlepszej techniki spalania i oczyszczania.

Rolnictwo ekologiczne stanowi alternatywe rolnictwa tradycyjnego. Ekorolnictwo jako alternatywna konwencjonalnego system gospodarowania polega na aktywizowaniu przyrodniczych mechanizmów za pomocą stosowania środków naturalnych, nieprzetworzonych technologicznie, które zapewniają trwałą żyzność gleby, zdrowotność zwierząt, nie zatruwają środowiska, a ponadto umożliwiają produkcję wysokiej jakości, zdrowych produktów rolniczych, tzw. żywności ekologicznej.

Zasady stosowane w ekorolnictwie były opracowywane na przestrzeni lat, by w końcu można było powiedzieć o określonych standardach, które musi spełnić gospodarstwo ekorolnicze. W tego rodzaju gospodarstwach nie stosuje się chemicznych środków ochrony roślin, natomiast wykorzystuje w tym celu przede wszystkim prawidłowy płodozmian oraz metody biologiczne i agrotechniczne, nie stosuje się wielohektarowych monokultur za to prowadzi się uprawy w systemie mozaikowym, na niewielkich poletkach, w terenie uprawnym pozostawia się zbiorniki i cieki wodne, a nawet buduje nowe zamiast stosowanej dotychczas totalnej melioracji, powszechnie stosuje się nawozy zielone, używa się maszyn i narzędzi chroniących glebę, poprawiających jej strukturę, oszczędzających energię, przygotowuje się siano i kiszonki zgodnie z prawidłowościami biologicznymi.

Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu, z angielskiego Intergovernmental Panel on Climate Change – w skrócie IPCC to międzynarodowa organizacja naukowa założona w 1988 roku przez dwie organizacje Narodów Zjednoczonych – Światową Organizację Meteorologiczną oraz Program Środowiskowy Organizacji Narodów Zjednoczonych w celu oceny ryzyka związanego z wpływem człowieka na zmianę klimatu.

Głównymi dokumentami publikowanymi przez IPCC są raporty dotyczące zmian klimatycznych. Pierwszy z nich ukazał sie w 1990 roku (w 1992 wydano suplement). Kolejne ukazywały się w roku 1995, 2001 i 2007. Na 2014 planowany jest kolejny raport. IPCC wydaje te raporty, podsumowujący prace prowadzone w kilku jego grupach roboczych, mniej więcej co pięć lat.

12 października 2007 IPCC oraz Al Gore zostali uhonorowani pokojową Nagrodą Nobla za ich wysiłki na rzecz budowy i upowszechniania wiedzy na temat zmian klimatu wynikających z działań człowieka i za stworzenie podstaw dla środków, które są niezbędne do walki z takimi zmianami. Przewodniczącym IPCC jest Rajendra Kumar Pachauri, który z wykształcenia jest inżynierem kolejowym.

Ślad ekologiczny to wskaźnik, na podstawie którego analizowane jest zapotrzebowanie człowieka na zasoby naturalne biosfery. Ślad ekologiczny to niejako porównywanie ludzkiej konsumpcji zasobów naturalnych ze zdolnością planety Ziemi do ich regeneracji. Ślad ekologiczny jest to więc szacowana ilość hektarów powierzchni lądu i morza potrzebna do rekompensacji zasobów zużytych na konsumpcję i absorpcję odpadów. Jego jednostka to globalne hektary (gha) na osobę.

Co obecnie stanowi największe zagrożenie dla środowiska naturalnego? Europejska Agencja Środowiska jako takie największe zagrożenia w Europie wymienia eksploatację ziemi, wzorce konsumpcyjne i modele handlowe. Ponadto współcześnie za największe wyzwanie uważa zanieczyszczenia ze źródeł rozproszonych.
Ślad ekologiczny Polski nie wypada tak źle na tle innych krajów Unii Europejskiej. Według raportu WWF Europa 2007, pomimo że wszystkie kraje Unii Europejskiej pogłębiają ekologiczny deficyt Ziemi, Polska zajmuje dopiero 20. pozycję z 24 analizowanych państw UE.

Globalne ocieplenie to podwyższanie się średniej temperatury atmosfery przy powierzchni Ziemi i oceanów. Globalne ocieplenie obserwujemy od połowy XX wieku. Mimo, iż podwyższanie się temperatury nie jest zbytnio zauważalne dla człowieka to jego skutki mogą być ogromne. Zaliczyć do nich można np. susze, powodzie, huraganowe wiatry, pożary.

Główną przyczyną wzrostu temperatury jest zbyt duże nagromadzenie w atmosferze pary wodnej, dwutlenku węgla, tlenku azotu, dwutlenku siarki i metanu. Sytuacja ta związana jest z naturalnymi procesami zachodzącymi w przyrodzie, ale także przyczynia się do tego działalność człowieka.

Zmiany temperatury mogą mieć również związek z ilością wysyłanej w kierunku Ziemi energii słonecznej, ilością pyłu wulkanicznego w atmosferze z działalnością człowieka. W ciągu ostatnich 100 lat temperatura Ziemi wzrosła o 0,5 stopnia. Jeśli człowiek będzie nadal zanieczyszczał atmosferę, w XXI wieku średnia temperatura Ziemi może wzrosnąć od 1 do 5 stopni. Istotą problemu związanego z wyjaśnieniem globalnego ocieplenia jest ustalenie w jakim stopniu na to zjawisko wpływa działalność człowieka, a w jakim czynniki naturalne.