Międzynarodowa Agencja Energii Odnawialnej
Międzynarodowa Agencja Energii Odnawialnej – w skrócie z języka angielskiego od International Renewable Energy Agency – IRENA to organizacja międzyrządowa, której głównym zadaniem jest promowanie wykorzystywania energii odnawialnej. Została założona przez 75 państw. Wśród grona założycielskiego była także Polska. IRENA powstała na konferencji międzyrządowej w Bonn 26 stycznia 2009 roku.
IRENA to organizacja, której sygnatariuszami jest 148 państw oraz Unia Europejska, z czego 74 państwa, w tym Polska oraz UE zakończyły już procedurę ratyfikacji.
Wejście w życie Statutu nastąpiło 30 dni po złożeniu instrumentu ratyfikacji przez 25 państwo, a miało to miejsce 8 lipca 2010 roku. Organizacja ma siedzibę w mieście Abu Zabi. Sekretariat organizacji mieścić się będzie w mieście Masdar, nazywanym pierwszym miastem o zerowej emisji dwutlenku węgla.
Polska ustawa zezwalająca na ratyfikację Statutu została uchwalona przez Sejm 19 listopada 2009 roku, opublikowana w Dzienniku Ustaw 18 stycznia 2010 roku i weszła w życie z dniem 3 lutego 2010 roku.
Gatunek chroniony
Gatunek chroniony to gatunek grzyba, rośliny lub zwierzęcia objęty prawną opieką państwa. Za jego niszczenie, zrywanie, wykopywanie, zabijanie i tym podobne szkodliwe działania przewiduje się określone kary. Listy gatunków chronionych w Polsce zawarte są w załącznikach do Rozporządzeń Ministra Środowiska.
Wyróżnia się: gatunki pod ścisłą ochroną oraz gatunki pod ochroną częściową. Ochrona ścisła obejmuje cały okres życia osobnika danego gatunku. Ochrona częściowa dotyczy pewnego etapu jego życia np. okresu lęgowego (w okresie lęgowym od 1 kwietnia do 1 sierpnia ochroną objęte są wszystkie gniazda ptaków wraz z otoczeniem, dotyczy to także gatunków niechronionych), okresu tarła lub okresu ciąży i opieki nad młodymi.
Podstawą idei ochrony gatunkowej jest zasada maksymalnej bioróżnorodności gatunkowej środowiska. Chroni się każdy gatunek, którego liczebność spada, dodatkowo jednak można też wyróżnić powody bardziej konkretne lub utylitarne objęcia danego gatunku ochroną. W Polsce pierwszy akt ochrony przyrody to wprowadzenie przez Bolesława Chrobrego w XI wieku ochrony bobra. Kolejny akt to wprowadzenie ochrony drzew bartnych w 1347 r. przez Kazimierza Wielkiego w Statucie Wiślickim.
Szczyt Ziemi 2002
Światowy Szczyt Zrównoważonego Rozwoju, który odbył się w 2002 roku nazywany jest często też Szczytem Ziemi 2002.
Szczyt Ziemi 2002 został zorganizowany przez Organizację Narodów Zjednoczonych. Odbył się w Johannesburgu w RPA. Celem odbywającego się w dniach od 26 sierpnia do 4 września 2002 roku szczytu była debata na temat globalnego zrównoważonego rozwoju. Znaleźli się na nim przywódcy państw, przedstawicieli biznesu i organizacji pozarzadowych. Przypadał w 10. rocznicę Szczytu Ziemi 1992 w Rio de Janeiro, dlatego Szczyt w Johannesburgu określany jest także „Rio+10″.
Za zadanie obecnych na szczycie było uczynienie podsumowania zachodzących globalnych zmian, jakie zaszły w ciągu dziesięciu lat i zaproponowanie konkretnych działań, które będą służyć zarówno poprawie warunków życia ludzi, jak i ochronie zasobów naturalnych na świecie.
Kofi Annan – sekretarz Generalny ONZ, mówił o pięciu kluczowych obszarach, w których Szczyt w Johannesburgu miał być szczególnie skuteczny: zaopatrzenie w wodę i sanitację, energia, zdrowie, rolnictwo i bioróżnorodność.
Konwencja ramsarska
Pełna nazwa to: Konwencja o obszarach wodno-błotnych mających znaczenie międzynarodowe, zwłaszcza jako środowisko życiowe ptactwa wodnego. Ale cóż to jest? Otóż konwencja ramsarska, z angielskiego Ramsar Convention on Wetlands, to potoczna nazwa układu międzynarodowego dotyczącego ochrony przyrody, który został podpisany 2 lutego 1971 roku podczas konferencji w irańskim kurorcie Ramsar nad brzegiem Morza Kaspijskiego. Konwencja weszła w życie 21 grudnia 1975 roku.
Celem porozumienia jest ochrona i utrzymanie w niezmienionym stanie obszarów określanych jako „wodno-błotne”. Szczególnie chodzi o populacje ptaków wodnych zamieszkujących te tereny lub okresowo w nich przebywające.
W czerwcu 2011 roku objęte konwencją ramsarską były 1933 obszary o łącznej powierzchni ponad 189 mln hektarów. Do tej pory podpisało ją 160 krajów. Polska ratyfikowała konwencję w 1978 roku. Najwięcej obszarów wykazanych w spisie konwencji ma Wielka Brytania, a największą powierzchnię tych obszarów – Kanada. W Polsce jest 13 obszarów przyrody chronionej (łącznie ponad 145 tys. ha) wpisanych na listę konwencji ramsarskiej.
Karta Ziemi
Karta Ziemi to deklaracja podstawowych zasad i wartości etycznych, które mają przyczynić się do budowania sprawiedliwego, zrównoważonego i pokojowego globalnego społeczeństwa XXI wieku. Czym jest Karta Ziemi i jakie są jej cele? Znajdziemy w niej taką oto deklarację: „Karta ma na celu rozbudzenie we wszystkich ludziach nowego poczucia globalnej współzależności i współdzielonej odpowiedzialności za dobro całej ludzkiej rodziny, większą społeczność życia oraz przyszłe pokolenia.”
Karta Ziemi powstała jako efekt międzynarodowego i międzykulturowego dialogu, który toczył się wokół wspólnych celów i wartości związanych z ideą zrównoważonego rozwoju. Karta Ziemi to inicjatywa ONZ. Na odbywającej się w 1992 roku Konferencji Narodów Zjednoczonych na temat Środowiska i Rozwoju – tzw. Szczytu Ziemi, padło postanowienie o konieczności utworzenia „nowej karty”, poruszającej zagadnienia związków ludzi z przyrodą.
Karta Ziemi została oficjalnie opublikowana 29 czerwca 2000 roku podczas mającej miejsce w haskim Pałacu Pokoju ceremonii.
Wskaźnik saprobowości
Wskaźnik saprobowości określa poziom zanieczyszczenia wód martwą materią organiczną lub produktami jej gnilnego rozkładu. Jego definicję po raz pierwszy podali Prag oraz Caspers i Karbe (1966 rok). Była ona oparta o przemiany mikrobiologiczne zachodzące w zanieczyszczonych wodach.
Saprobowość jest sumą wszystkich procesów rozkładu materii dostarczających wolnej energii. Można ją ocenić za pomocą dynamiki przemian dysymilacyjnych, intensywności poboru tlenu lub składu biocenozy i jest w tym ujęciu procesem przeciwstawnym produkcji pierwotnej. Saprobowość jest zatem tym wyższa, im większe jest zanieczyszczenie wody. Organizmy stanowiące wskaźniki zanieczyszczenia wody dzielimy na:
* polisaprobowe – w najbardziej zanieczyszczonych wodach
* α-mezosaprobowe – w średnio zanieczyszczonych wodach
* β-mezosaprobowe – w średnio zanieczyszczonych wodach
* oligosaprobowe – w najmniej zanieczyszczonych wodach
Sukcesywny wzrost saprobowości, powoduje liczebną przewagę destruentów nad innymi ugrupowaniami w biocenozie. Odwrotnie, samooczyszczanie prowadzące do zmniejszania saprobowości, prowadzi do stałego zwiększania się udziału producentów.
Natura 2000
Natura 2000 jest programem utworzenia w krajach Unii Europejskiej wspólnej sieci obszarów objętych ochroną przyrody. Podstawą dla tego programu są dwie unijne dyrektywy: Dyrektywa Siedliskowa (Habitatowa) i Dyrektywa Ptasia. Celem programu jest zachowanie określonych typów siedlisk przyrodniczych oraz gatunków, które uważa się za cenne i zagrożone w skali całej Europy. W ramach programu wyznaczone zostają tzw. obszar specjalnej ochrony ptaków oraz specjalne obszary ochrony siedlisk, na których obowiązują ochronne regulacje prawne.
Obszary specjalnej ochrony ptaków są wyznaczane samodzielnie przez każde państwo. Komisja Europejska kontroluje jednak zgodność wyznaczonych obszarów z siecią tzw. IBA. W praktyce każdy obszar spełniający naukowe kryteria musi być wyznaczony jako obszar specjalnej ochrony ptaków.
Polska zobowiązała się do wyznaczenia na swoim terytorium sieci Natura 2000 w Traktacie ateńskim z 16 kwietnia 2003 roku, stanowiącym podstawę prawną przystąpienia Polski i dziewięciu innych krajów europejskich do Unii Europejskiej.
Liga Ochrony Przyrody
Liga Ochrony Przyrody to ogólnopolskie stowarzyszenie, którego celem jest ochrona przyrody. Została założona 9 stycznia 1928 roku. Jest najstarszą organizacją ekologiczną w kraju. Jej godło to żubr z nazwą organizacji. Prezesem Zarządu Głównego LOP jest dr inż. Ryszard Kapuściński. Podstawową jednostką organizacyjną Ligi jest klub działający w przedszkolach, szkołach i innych instytucjach. Władzami jednostek podstawowych są Walne Zgromadzenia Członków oraz zarządy składające się z 3 członków: przewodniczącego, sekretarza i skarbnika.
Celem Ligi Ochrony Przyrody jest:
* prowadzenie działalności edukacyjnej w celu kształtowania stosunku społeczeństwa do środowiska przyrodniczego
* popularyzowanie wiedzy o przyrodzie i jej ochronie
* zachęcanie do podejmowania i wykonywania społecznie prac na rzecz środowiska przyrodniczego oraz organizowania takich prac
* inicjowanie oraz inspirowanie działań na rzecz środowiska przyrodniczego
* czuwanie nad przestrzeganiem prawa ochrony przyrody oraz interweniowanie w przypadkach jego naruszenia.
Na pamiątkę tego wydarzeniu, co roku 9 stycznia obchodzony jest Dzień Ligi Ochrony Przyrody.
Dzień Ziemi
Dzień Ziemi to bardzo dobra inicjatywa, mająca na celu promowanie postaw ekologicznych w społeczeństwie. Znany jest także jako Światowy Dzień Ziemi, podczas którego prowadzone są różnego rodzaju akcje, które mają uświadomić politykom i obywatelom, jak kruchy jest ekosystem planety ludzi.
Kiedy obchodzimy Dzień Ziemi? Na Półkuli Północnej jest to dzień równonocy wiosennej, czyli na Półkuli Południowej jest to dzień równonocy jesiennej. W tym dniu na całej planecie dzień trwa tyle samo, co noc. Ten dzień traktuje się jako dzień swoistej równowagi, który może pomóc w odrzuceniu wzajemnych różnic między ludźmi odmiennych ras i religii.
Jako pierwszy ideę Dnia Ziemi ogłosił John McConnell. Było to na konferencji UNESCO, dotyczącej środowiska naturalnego w 1969 r. Pierwszy raz Dzień Ziemi obchodzono 21 marca 1970 r. po ogłoszeniu go przez burmistrza San Francisco, Josepha Alioto. Ideę tę poparł Sekretarz Generalny ONZ, U Thant. 26 lutego 1971 r. podpisał proklamację o obchodach Dnia Ziemi. W momencie kiedy Słońce przechodzi w Gwiazdozbiór Barana, w siedzibie ONZ w Nowym Jorku rozbrzmiewa Dzwon Pokoju.
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody
Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody, z angielskiego International Union for Conservation of Nature – w skrócie IUCN, to międzynarodowa organizacja zajmująca się ochroną przyrody. Jej siedziba mieści się w Gland w Szwajcarii.
Założona została w 1948 roku, na Międzynarodowym Kongresie Ochrony Przyrody w Fontainebleau, jako pierwsza światowa organizacja skupiona na problemach środowiska naturalnego..
Organizacja skupia 83 państwa, ponad 1000 agencji rządowych i organizacji pozarządowych oraz ponad 11 tysięcy ekspertów i naukowców ze 160 krajów. Wspiera badania naukowe, zarządza projektami na całym świecie i gromadzi rządy, pozarządowe organizacje, agencje ONZ, przedsiębiorstwa i lokalne społeczności w celu rozwijania i wprowadzania w życie optymalnej polityki, praw i działań.
Publikuje międzynarodową Czerwoną Księgę zawierającą listę gatunków roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem. Ponadto prowadzi działalność oświatową, informacyjną i dokumentacyjną. W swych poczynaniach współpracuje z UNESCO, FAO, WHO, WWF oraz wieloma innymi.